Avrupa Komisyonu tarafından yayımlanan ATEX 2014/34/EU Guidelines – 6th Edition, January 2026 dokümanında yer alan “Borderline List – ATEX Products”, bazı ürünlerin 2014/34/AB ATEX Direktifi kapsamına girip girmediğini açıklığa kavuşturan örnek bir listedir.
| Ürün | 2014/34/AB Kapsamı | Açıklama |
|---|---|---|
| Otomatik yağlama sistemleri | Evet (Elektrikli) | Batarya ile beslenen ve EN 60079-11'deki “simple apparatus” sınırlarını aşan elektrik hücreleri içeren sistemler ATEX kapsamında olabilir. |
| Bilgisayarlar | Evet (Elektrikli) | Patlayıcı ortamda kullanılmak üzere tasarlanmışsa, elektriksel tutuşturma kaynakları nedeniyle ATEX kapsamındadır. |
| Basit topraklama penseleri | Hayır | Kendi tutuşturma kaynağı bulunmayan ve yalnızca tek bir topraklama bağlantısı sağlayan basit penseler kapsam dışındadır. |
| Kompleks topraklama penseleri | Evet (Elektrikli) | Elektriksel veya diğer potansiyel tutuşturma kaynakları tamamen dışlanamıyorsa ATEX kapsamına girer. |
| Elektrik motorları | Evet (Elektrikli) | Sargılar, bağlantılar, rulmanlar ve sıcak yüzeyler gibi elektriksel ve mekanik tutuşturma kaynakları içerebilir. |
| Entegre elektrik motorlu pompalar | Evet (Elektrikli) | Motor devresi, pompa çarkı ve statik elektrik kaynakları nedeniyle potansiyel tutuşturma riski taşır. |
| Elektrik motorlu fanlar | Evet (Elektrikli) | Motor devresi, rulmanlar ve fan kanatları potansiyel tutuşturma kaynağı oluşturabilir. |
| Hava motorlu mekanik fanlar | Evet (Elektrikli Olmayan) | Sürtünme ısısı ve mekanik kıvılcımlar nedeniyle ATEX kapsamında değerlendirilebilir. |
| Elle çalıştırılan vanalar | Hayır | Genellikle kendi tutuşturma kaynağı bulunmayan basit ürünler olarak değerlendirilir. |
| Isıtma kabloları | Evet (Elektrikli) | Elektrik enerjisini doğrudan ısıya dönüştürdükleri için tutuşturma kaynağı oluşturabilirler. |
| Mekanik frenler | Evet (Elektrikli Olmayan) | Sürtünmeden kaynaklanan ısı nedeniyle potansiyel tutuşturma kaynağı oluşturabilir. |
| Mekanik dişli sistemleri | Evet (Elektrikli Olmayan) | Sürtünme ısısı ve mekanik kıvılcımlar nedeniyle ATEX kapsamında olabilir. |
| Telefonlar, telsizler, kulaklıklar vb. | Evet (Elektrikli) | Elektriksel ısı, kıvılcım ve elektromanyetik özellikler potansiyel tutuşturma kaynağı oluşturabilir. |
| Buzdolapları ve uçucu madde saklama dolapları | Genellikle Hayır – Duruma Bağlı | Normalde ATEX kapsamı dışında olabilir; ancak ürünün çevresinde patlayıcı atmosfer oluşması öngörülebiliyorsa ATEX kapsamına girebilir. |
| Fiş ve prizler | Evet (Elektrikli) | Bağlama ve ayırma sırasında elektriksel kıvılcım oluşturabilecekleri için kapsam dahilindedir. |
| Rotary valf – sadece dozaj ekipmanı olarak | Evet (Elektrikli Olmayan) | Patlama izolasyon sistemi olarak kullanılmasa dahi, kendi tutuşturma kaynakları bakımından değerlendirilmelidir. |
| Sabit elektrik tesisatı anahtarları | Evet (Elektrikli) | Açma-kapama sırasında elektriksel kıvılcım oluşturabilir. |
| El fenerleri | Evet (Elektrikli) | Anahtar, ampul, LED veya bataryadan kaynaklanan ısı ve kıvılcım riski bulunabilir. |
| Fişli uzatma kablosu | Evet (Elektrikli) | Geçici kullanım için olup elektriksel ısı ve kıvılcım kaynakları nedeniyle ATEX kapsamında değerlendirilir. |
| Kablo makarası | Evet (Elektrikli) | Elektriksel ısınma ve kıvılcım kaynakları nedeniyle ATEX kapsamında olabilir. |
| PT100 sensör | Hayır / Evet | Kendinden güvenli bir sistem içinde bariyer ile kullanıldığında tek başına kapsam dışında olabilir; diğer durumlarda ürün bazında değerlendirme gerekir. |
| Ürün | 2014/34/AB Kapsamı | Açıklama |
|---|---|---|
| Yangın söndürücü | Hayır | Patlama gerçekleştikten sonra kullanılmak üzere tasarlanmıştır. |
| Alev tutucular | Evet | Patlamanın veya alevin yayılmasını durdurmak amacıyla kullanılan koruyucu sistemlerdir. |
| Patlama izolasyonu için kullanılan rotary valf | Evet | Patlama yayılımını durdurma fonksiyonuna sahipse koruyucu sistem olarak değerlendirilir. |
| Patlama tahliye panelleri | Evet | Patlama basıncının etkilerini sınırlandırmak için kullanılır. |
| Patlama bastırma sistemleri | Evet | Başlangıç aşamasındaki patlamayı algılayıp bastırmak amacıyla kullanılan sistemlerdir. |
| Ürün | 2014/34/AB Kapsamı | Açıklama |
|---|---|---|
| Boş muhafazalar | Evet (Elektrikli) | Ex elektrikli ekipman içerisine entegre edilmek üzere tasarlanmışsa ATEX bileşeni olabilir. |
| Gözetleme camları | Hayır | Kendi tutuşturma kaynağı yoktur; ancak Ex ekipmanın bir parçası olarak ilgili koruma tipi şartlarını karşılaması gerekebilir. |
| Kıvılcım tutucu | Evet | ATEX ekipmanına veya koruyucu sisteme monte edilmek üzere tasarlanmışsa ATEX bileşeni olarak değerlendirilebilir. |
| Kapı mıknatısları / manyetik tutucular | Hayır | Bağımsız güvenlik fonksiyonu bulunmadığı için ATEX bileşeni olarak değerlendirilmez. |
| Ürün | 2014/34/AB Kapsamı | Açıklama |
|---|---|---|
| Basınç, seviye ve sıcaklık transmitterleri | Genellikle Hayır | Prosesin normal emniyet limitlerini kontrol eden cihazlar, yalnızca alarm veren ve doğrudan patlama koruma fonksiyonu olmayan durumlarda bu kapsamda değerlendirilmez. |
| Aşırı yük veya sıcaklık koruma cihazları | Evet (Elektrikli) | Örneğin Ex e motorlarda tutuşturma kaynağının aktif hale gelmesini önleyen koruma cihazları ATEX kapsamındadır. |
| Ürün | 2014/34/AB Kapsamı | Açıklama |
|---|---|---|
| Kablolar | Hayır | Bağımsız fonksiyonu ve kendi tutuşturma kaynağı bulunmadığı için genel olarak kapsam dışındadır. |
| Kablo merdivenleri ve zincir taşıma sistemleri | Hayır | Bağımsız fonksiyonları ve kendi tutuşturma kaynakları bulunmaz. |
| Güç aktarım ve konveyör bantları | Hayır | Kendileri ATEX ürünü sayılmasa da elektrostatik yük, aşırı ısınma ve çalışma sıcaklığı gibi riskler ekipman üreticisi tarafından değerlendirilmelidir. |
| Borular, hortumlar ve kanallar | Hayır | Bağımsız fonksiyonları ve kendi tutuşturma kaynakları olmadığı için genel olarak ATEX kapsamı dışındadır. |
| Kablo pabuçları / bağlantı uçları | Hayır | Bağımsız fonksiyonları bulunmadığından kapsam dışındadır. |
| ESD bileklikleri, ayakkabılar, paspaslar, antistatik torbalar | Hayır | Bağımsız Ex ekipman fonksiyonları bulunmadığından ATEX ürün direktifi kapsamına girmez. |
| Kapılar | Hayır | Otomatik olmayan kapılar, sabit yapının parçası kabul edilir. |
| İletken olmayan filtre elemanları | Hayır | Kendi tutuşturma kaynağı bulunmaz; ancak elektrostatik riskler ekipman üreticisi tarafından değerlendirilmelidir. |
| Filtre muhafazaları | Hayır | Kendi tutuşturma kaynağı yoktur; ancak kullanıldığı ekipmanın risk değerlendirmesinde elektrostatik tehlikeler dikkate alınmalıdır. |
| Merdivenler | Hayır | Kendi tutuşturma kaynağı yoktur. |
| Boya | Hayır | Kendi tutuşturma kaynağı yoktur. |
| Tank | Hayır | Kendi tutuşturma kaynağı yoktur. |
| El aletleri – çekiç, pense vb. | Hayır | Genel olarak kendi tutuşturma kaynağı bulunmadığı için ürün direktifi kapsamı dışındadır. |
Ürünün kendisi patlayıcı atmosferde kullanılmak üzere tasarlanmasa bile, ürün içerisinde patlayıcı atmosfer oluşabilir. Bu durumda ürün içerisindeki hareketli mekanik parçalar veya diğer tutuşturma kaynakları ATEX 2014/34/AB kapsamında değerlendirilmek zorunda olabilir. Bu nedenle yalnızca ürünün dış ortamı değil, ürünün içerisindeki proses koşulları da değerlendirilmelidir.
| Ürün Türü | Durum | Kapsam Dışı Olma Gerekçesi |
|---|---|---|
| Manuel / El Kumandalı Vanalar | Kapsam Dışı (Basit Ürün) | Sadece insan gücüyle çalıştırılan, kendi başına potansiyel tutuşma kaynağı olmayan basit mekanik parçalar. |
| Standart Elektrik Kabloları | Kapsam Dışı | Kablolar tek başına teçhizat veya bileşen sayılmaz; tesisat standartlarına (EN 60079-14) göre seçilir ve kurulur. |
| Kişisel Koruyucu Donanımlar (KKD) | Kapsam Dışı (Özel Mevzuat) | Antistatik giysiler, antistatik ayakkabılar vb. KKD Yönetmeliği (2016/425/AB) kapsamındadır. |
| Tıbbi Cihazlar | Kapsam Dışı (Madde 1.2.a) | Tıbbi ortamlarda kullanılan medikal ekipmanlar direktifin kapsamı dışındadır. |
| Patlama Duvarları ve Basınç Kapları | Kapsam Dışı (Yapı Elemanı) | Binanın yapısal parçası olup otonom fonksiyonu bulunmayan pasif koruyucu unsurlar. |
Bir ürünün patlayıcı ortamda kullanılması, tek başına o ürünün 2014/34/AB ATEX Direktifi kapsamında olduğu anlamına gelmez. Temel değerlendirme; ürünün kendi potansiyel tutuşturma kaynağına sahip olup olmadığı, bağımsız bir fonksiyonunun bulunup bulunmadığı, amaçlanan kullanım yeri ve patlama güvenliği fonksiyonu dikkate alınarak yapılmalıdır.
Ürettiğiniz veya ithal ettiğiniz ürünün 2014/34/AB Direktifi kapsamında olup olmadığını, hangi modüle tabi tutulacağını ve uygulanacak tip testlerini belirlemek için IEP Notified Body 2284 uzman mühendis kadromuzla iletişime geçebilirsiniz.
IEP ile İletişime Geçin →